Góc nhìn của tôi – Lê Thị Nhung, người dệt nên những “chiến khăn” cho con người và hệ thống
Có những người làm nghề chọn giỏi trong một phạm vi hẹp.
Và cũng có những người, sau khi đã đi đủ sâu trong chuyên môn, bắt đầu đặt ra một câu hỏi lớn hơn cho chính mình:
Làm thế nào để tri thức này không chỉ giúp từng ca bệnh, mà còn có thể nuôi dưỡng năng lực chữa lành lâu dài cho con người và gia đình họ?
Tôi đã gặp nhiều bác sĩ giỏi. Nhưng không nhiều người dám đi xa hơn ranh giới của phòng khám để xây dựng một tư duy y học mới – nơi con người không còn là đối tượng được “xử lý”, mà là chủ thể được trao quyền.
Với tôi, Bác sĩ Quang Hòa là một trường hợp như vậy.
Không ồn ào. Không phô trương. Nhưng rất nhất quán trên con đường kiến tạo y học chữa lành lấy con người làm trung tâm.
1. Khi một người thầy thuốc không chọn “đứng ngoài”
Tôi đặc biệt chú ý đến những con người chọn ở lại – ở lại với khó khăn, ở lại với những vấn đề không ai muốn chạm vào.
Bác sĩ Quang Hòa sinh ra trong một gia đình lao động bình dị. Từ rất sớm, ông đã chứng kiến sự thiếu hụt nguồn lực y tế tại địa phương:
người bệnh đến muộn, can thiệp chậm, gia đình hoang mang và bất lực.
Những trải nghiệm ấy không tạo ra sự bi quan, mà gieo vào ông một câu hỏi rất người:
Nếu mình có thể làm tốt hơn, thì tại sao lại không ở lại để chữa lành?
Đó là lý do ông theo đuổi con đường y học một cách nghiêm túc, bài bản và dài hạn – không phải như một nghề để kiếm sống, mà như một sứ mệnh gắn với trách nhiệm xã hội.
2. Nền tảng học thuật: Khi tri thức là thứ phải được đào sâu
Khác với nhiều người chọn một lối đi an toàn, bác sĩ Quang Hòa chọn đi xa để quay về.
Ông theo học tại Đại học Trung Y Dược Thiên Tân (Trung Quốc) – một trong những cái nôi lớn của y học cổ truyền. Trong suốt quá trình học tập, ông không chỉ tiếp thu lý thuyết, mà đặc biệt chú trọng thực hành lâm sàng và quan sát phản ứng thật của cơ thể con người.
Việc từng được ghi nhận trong các chương trình phóng sự y khoa tại Trung Quốc không phải là điều ông thường nhắc tới. Nhưng với tôi, đó là dấu hiệu của một người được đào tạo trong môi trường nghiêm khắc, chuẩn mực và tôn trọng khoa học.
Sau khi trở về Việt Nam, ông tiếp tục hoàn thành chương trình Chuyên khoa I tại Học viện Y Dược học cổ truyền Việt Nam và thực hành tại nhiều bệnh viện lớn.
Điều đáng nói là: ông không dừng lại ở bằng cấp, mà liên tục kiểm nghiệm phương pháp thông qua hàng nghìn ca điều trị thực tế.
3. Hơn mười nghìn ca bệnh và một giới hạn rất thật
Làm việc với con người đủ lâu, ai cũng sẽ chạm tới một giới hạn.
Với bác sĩ Quang Hòa, giới hạn đó không nằm ở kiến thức hay tay nghề.
Nó nằm ở sức người.
Sau hơn mười nghìn ca phục hồi cơ xương khớp, can thiệp cho trẻ bại não và các vấn đề vận động, ông nhận ra một sự thật rất rõ:
Một bác sĩ, dù giỏi đến đâu, cũng không thể theo sát từng gia đình suốt cả hành trình dài.
Trẻ có thể tiến bộ trong thời gian trị liệu tập trung.
Nhưng nếu khi về nhà, gia đình không hiểu – không duy trì đúng – thì kết quả rất dễ chững lại.
Ở đây, vấn đề không còn là kỹ thuật.
Đó là bài toán hệ thống.
4. Từ chữa bệnh sang xây dựng tư duy chữa lành
Chính tại điểm này, tôi nhìn thấy một bước ngoặt rất quan trọng trong hành trình của bác sĩ Quang Hòa.
Thay vì cố gắng “làm nhiều hơn”, ông chọn làm khác đi.
Ông bắt đầu xây dựng một hệ thống tư duy mà sau này được biết đến với tên gọi Thiên Ứng Đạo – không chỉ là một phương pháp trị liệu, mà là một cách tiếp cận chữa lành dựa trên khả năng tự phục hồi của cơ thể và sự tham gia chủ động của gia đình.
Điều tôi đánh giá cao ở đây không phải là tên gọi, mà là triết lý phía sau:
- Không xâm lấn
- Cá nhân hóa theo từng cơ thể
- Tôn trọng nhịp phục hồi tự nhiên
- Và đặc biệt: không tách rời gia đình khỏi quá trình chữa lành
5. Khi phụ huynh không còn là “người đứng ngoài”
Trong nhiều mô hình y tế truyền thống, phụ huynh thường chỉ đóng vai trò:
đưa con đi – chờ đợi – làm theo hướng dẫn.
Trong mô hình mà bác sĩ Quang Hòa xây dựng, điều đó thay đổi hoàn toàn.
Phụ huynh được:
- Giải thích nguyên lý phục hồi
- Hiểu cơ chế phản hồi của cơ thể
- Nhận diện tiến bộ thật và phản ứng tạm thời
- Biết khi nào cần điều chỉnh, khi nào cần dừng
Ở góc nhìn của tôi – người làm việc với con người và tổ chức – đây là một bước chuyển rất lớn:
👉 từ mô hình phụ thuộc vào bác sĩ
👉 sang mô hình đồng hành và trao quyền
Khi phụ huynh hiểu, họ bớt sợ.
Khi bớt sợ, họ kiên nhẫn hơn.
Và khi kiên nhẫn, quá trình chữa lành mới thực sự bền vững.
6. Y học chữa lành không nằm trong phòng khám
Một điều rất khác ở bác sĩ Quang Hòa là cách ông nhìn về phạm vi của y học.
Với ông, y học không chỉ tồn tại trong:
- phòng trị liệu
- giường bệnh
- hay giờ hẹn với bác sĩ
Y học phải đi vào đời sống:
trong bữa ăn, giấc ngủ, vận động, nhịp sinh hoạt hằng ngày của gia đình.
Chính vì vậy, việc đào tạo, hướng dẫn từ xa, đồng hành online không phải là “giải pháp tình thế”, mà là một phần của hệ sinh thái chữa lành.
Ở đây, trung tâm không phải là bác sĩ.
👉 Trung tâm là con người đang học cách hiểu và chăm sóc chính mình.
7. Không tranh luận Đông – Tây y, chỉ chọn điều có lợi cho người bệnh
Một điểm tôi rất tôn trọng ở bác sĩ Quang Hòa là sự tỉnh táo nghề nghiệp.
Ông không sa vào tranh luận Đông y hay Tây y.
Ông không cố bảo vệ một trường phái.
Tiêu chí của ông rất rõ:
- An toàn
- Hiệu quả thực tế
- Phù hợp với từng con người cụ thể
Đây là tư duy của một người làm nghề nghiêm túc – lấy kết quả hồi phục và chất lượng sống của người bệnh làm chuẩn, chứ không lấy danh xưng hay học thuyết làm trung tâm.
8. Góc nhìn của tôi: Khi y học cũng cần được “dệt hệ thống”
Là người thường được gọi là “người dệt nên những chiến khăn”, tôi hiểu rằng:
- Con người mạnh khi có nội lực
- Tổ chức bền khi có hệ thống
- Và xã hội khỏe khi tri thức được chia sẻ đúng cách
Những gì bác sĩ Quang Hòa đang làm không chỉ là chữa bệnh.
Ông đang dệt nên một cấu trúc y học nhân văn – nơi:
- Tri thức không bị giữ làm đặc quyền
- Gia đình không còn bị động
- Và quá trình chữa lành có thể tiếp tục, ngay cả khi không có mặt bác sĩ
Đó là một con đường chậm.
Nhưng là con đường dài.
Kết luận: Y học chữa lành bắt đầu từ việc tin con người
Y học sẽ không thể bền vững nếu chỉ dựa vào những cá nhân xuất sắc.
Nó chỉ bền vững khi có những người dám lùi lại để xây nền, dám trao năng lực thay vì giữ quyền lực.
Ở góc nhìn của tôi, Bác sĩ Quang Hòa là một người như vậy.
Ông không chọn trở thành “người giỏi nhất”.
Ông chọn trở thành người giúp nhiều người khác cùng làm đúng.
Và đó, với tôi, chính là tinh thần của y học chữa lành lấy con người làm trung tâm – một nền y học mà Việt Nam rất cần cho hiện tại và tương lai.